RSS

TÁ TÚ ANSEO Gnéithe TG4

TG4

Mór-shraith ghrinn do TG4 seolta i dTír Chonaill

Níl aon mhaolú ar chumas na hearnála teilifíse i nGaeltacht Thír Chonaill greann den scoth a léiriú i nGaeilge, tar éis gur fógraíodh inniu go bhfuil mór-shraith eile cruthaithe le soláthar do TG4. Léireofar an tsraith nua The Bunions i dTír Chonaill idir seo agus deireadh na bliana, le maoiniú ó TG4 agus ó Údarás Craolacháin na hÉireann agus craolfar í ar TG4 an bhliain seo chugainn.

Thuill earnáil teilifíse na gConallach clú an ghrinn go luath i stair an chainéil le sraitheanna nuálacha aitheanta ar nós C U Burn, Gleann Ceo agus FFC. Cruthaíodh agus léiríodh na sraitheanna seo i  nGaeltacht Dhún na nGall agus b’as an gceantar sin lucht a scríofa, a léirithe agus na haisteoirí a ghlac páirt.  Bhain na sraitheanna seo lucht féachana suntasach amach don chainéal Gaeilge agus bhuaigh siad duaiseanna go leor freisin.

Bhí Seán Beag Mac Fhionnghaile ón Ghlaisigh, Gaoth Dobhair ar dhuine de na ceannródaithe Conallacha sa saothar seo ar fad. Bhí a chumas scríbhneoireachta agus aisteoireachta lárnach sa mbláthú a tháinig faoin ngreann Gaeilge don teilifís i dtús-laethanta TnaG (TG4 anois). Faraor, bhásaigh Seán i 2009 ach maireann a oidhreacht go láidir ina shaothar craolta agus sa tsraith nua seo.  Sular bhásaigh sé, bhí tús déanta ag Seán ar an tsraith nua The Bunions agus tar éis a bháis, lean a mhac Aodh agus scríbhneoirí áitiúla eile leis an obair, faoi stiúir Tommy McArdle, Ultach a bhfuil a shaol caite aige i réimse na drámaíochta agus na teilifíse.

Cúl a'Tigh

Is é an comhlacht léiriúcháin Cúl a’Tigh atá i mbun na hoibre seo do TG4. Tá na scripteanna críochnaithe anois agus ní fada go gcuirfear tús le roghnú na n-aisteoirí sula dtéitear i mbun léiriúcháin go háitiúil i dTír Chonaill.  Fuair an togra maoiniú ón scéim Fuaim agus Fís de chuid Údarás Craolacháin na hÉireann agus craolfar an tsraith ar TG4 i 2014.

Eachtraí grinn a tharlaíonn do Bharney Bunion atá i lár an dráma nua seo. Fear é atá fillte abhaile ón imirce agus a bhunaíonn seirbhís bhleachtaireachta sa Ghaeltacht.  Is iomaí cor cam a fheiceann sé le linn a chuid oibre agus níl a shaol féin gan corr-iontas freisin.

Déanfaidh an tsraith nua  leas suntasach eacnamaíoch don cheantar le linn an léirithe, ní amháin don chliar aisteoirí agus don fhoireann léiriúcháin ach do na seirbhísí éagsúla a bhíonn de dhíth ar mhór-thogra teilifíse mar seo le linn na hoibre.  Tá buiséad suntasach sé fhigiúir leis.

Bhí Ardstiúrthóir TG4, Pól Ó Gallchóir agus a chomh-Chonallach, Micheál Ó Meallaigh, Stiúrthóir Coimisiúnaithe TG4 i nGaoth Dobhair inniu don fhógra seo. Tá Micheál Ó Meallaigh ar dhuine de na crainn taca is mó a bhí ag “Scoil Ghreann Teilifíse na gConallach” ó bunaíodh í.

Áine Lally: Nuacht TG4

Cárb as duit?
Rugadh ar an Spidéal i nGaillimh mé ach chaith mo mhuintir roinnt blianta sna Forbacha agus in Indreabhán i gConamara. Tá mo mhuintir ar an Spidéal le beagnach 25 bliain anuas.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
D'fhreastail mé ar Choláiste Chroí Mhuire sa Spidéal, ar Ollscoil Londan agus rinne mé cúrsaí trí Ollscoil Luimnigh agus Institiúid Teicneolaíochta na Gaillimhe agus Mhaigh Eo chomh maith.

Rinne mé staidéar ar chúrsaí cumarsáide agus iriseoireachta trí mheán na Gaeilge agus an Bhéarla. Chaith mé bliain ag staidéar ar chúrsaí aclaíochta freisin. Thaitin sé sin go mór liom.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar iriseoir?
Thosaigh mé ag obair le Nuacht RTÉ/TG4 roinnt blianta ó shin. Chuir mé isteach ar phost leo agus bhí an t-ádh orm go bhfuair mé é.

Bhí mé ag obair leis an stáisiún raidió Galway Bay FM sular thosaigh mé le Nuacht TG4/RTÉ. Chaith mé bliain ag obair mar iriseoir ar Nationwide, ar RTÉ chomh maith.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-iriseoirí?
Neart léitheoireachta (nuachtáin, leabhair, srl.) a dhéanamh. Tabhairt faoin scríbhneoireacht freisin, is cuma cén t-ábhar é.

Cé hé/hí do laoch?
Tá go leor laochra agam. Mo mháthair Bríd agus m’athair Máirtín, is dóigh, mar gheall ar a bhfuil bainte amach acu. Tá an-mheas agam ar an dream uile a dhéanann obair charthanachta agus dheonach.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Is maith liom am a chaitheamh san ionad aclaíochta in Ollscoil na hÉireann Gaillimh, bheith ag freastal ar choirmeacha ceoil thraidisiúnta le mo chairde agus bheith ag léamh.

AIP nua don iPAD seolta ag TG4 agus ar fáil ón App Store

leagan iPad dá Sheinnteoir clár seolta ag TG4 anois, áis chuireann ar chumas úsáideoirí an ghoiris sin iar-fhéachaint ar ábhar Gaeilge ar

Sheinnteoir TG4 ó aon áit ar domhan. Cláir Ghaeilge ar fad atá ar an Aip seo mar aon le fotheidil Bhéarla.

Seoladh an Aip seo i dtráth Sheachtain na Gaeilge agus cuireann sé le seirbhís TG4 do lucht úsáide na Gaeilge agus é ina phointe teagmhála laethúil leis an teanga ar fud na cruinne.

Tá teacht ann ar chláir ó réimsí éagsúla sceideal TG4: faisnéis, drámaíocht, siamsaíocht, ceol & ealaíon, saol-chlár, daoine óga agus cúrsaí reatha.

Is é TG4 a sheol an chéad Seinnteoir riamh in Éirinn i 2002 agus cuireann an Aip nua seo leis an Seinnteoir sin ar an Idirlíon www.TG4.tv, mar dhoras isteach chuig ábhar clár TG4.

Tá an Aip nua saor in aisce agus is féidir teacht air trí “TG4” a chuardach san App Store ón iPad nó ar www.AppStore.com.

 

Tara Breathnach: Tina i Ros na Rún

Cárb as tú?
Is as cathair na Gaillimhe mé.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
Baile Átha Cliath i dtosach, ag Coláiste Náisiúnta Ealaíne is Deartha agus bhain mé céim amach ann. Bhí mé ag iarraidh bheith i mo dhearthóir feistis, ach go gairid ina dhiaidh sin thuig mé nach raibh mé ag iarraidh cultacha a dhéanamh.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar aisteoir?
Nuair a chríochnaigh mé sa choláiste, sheol mé mo CV agus grianghraf chuig amharclanna, léiritheoirí agus roghnóirí aisteoirí. D’éirigh liom páirt a fháil le hAmharclann Druid agus fuair mé gníomhaire go gairid ina dhiaidh sin dá bharr.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith mar aisteoirí?
I dtús báire, is aoibhinn liom an saol seo. Ach, ní shin le rá nach mbíonn deacrachtaí ann. Ganntanas oibre an fhadhb is mó a chuireann isteach ar aisteoirí. Is fiú go mór mar sin rud éigin eile a bheith déanta agat ar fhaitíos. 

Ach, má tá an splanc sin ionat, níl aon éalú uaidh. Caithfidh tú a bheith muiníneach asat féin agus díograiseach. Déan dearmad ar leithéidí X Factor agus bí ag cleachtadh, bí ag foghlaim, bí páirteach i d’amharclann óige áitiúil, Dramsoc, téigh chuig drámaí, léigh drámaí agus bí oscailte!

Cé hé/hí do laoch?
Na haisteoirí Marie Mullen, Dearbhla Crotty agus mo mháthair!

Cén stíl faisin is fearr leat?
Meascán idir seanré agus éadaí compordacha. Táim cineál ‘girlie’. Is breá liom dathanna agus sciortaí, ach caithfidh mé a bheith in ann iad a chaitheamh ar mo rothar.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
An bhfuil orm ceann amháin a roghnú? Is breá liom marcaíocht, siúl, péinteáil, leabhair, damhsa agus clársheoltóireacht.

Na Cláir is Fearr An tSeachtain Seo...

 

Seó Spóirt Dé hAoine, 21.30

An tseachtain seo caithfidh Dara Ó Cinnéide agus a chuid aíonna, Seán Bán Breathnach ina measc, súil chun cinn ar Chluichí Ceathrú Ceannais na hÉireann.

Laochra Gael – Na Coimhlintí Amárach, 21.30

Baile Átha Cliath v an Mhí – 1986-1990: Sa chlár seo caithfear súil siar ar an gcoimhlint láidir a bhí idir Baile Átha Cliath agus an Mhí. Thug an dá fhoireann seo aghaidh ar a chéile i ngach uile Chluiche Ceannais Peile Laighean idir 1986 agus 1990. Beidh Seán Boylan, Tommy Carr, Brian Mullins agus Bernard Flynn ag glacadh páirte sa chlár.

Peil na mBan Beo Dé Luain, 14.00

Craoladh beo ar chluichí sa chéad bhabhta cáilithe de Chraobh TG4 i bPeil Sinsear na mBan. Is iad Brian Tyers agus Aonghus Ó hEochaidh a bheidh i mbun tráchtaireachta.

Ceiltigh agus Curachaí Dé Domhnaigh, 14.15

Clár faoi Fhéile Cheilteach bhliantúil in Louisiana.I bhfómhar na bliana 2006 a rinneadh an clár seo faoi fhéile in Louisiana a mheallann na mílte ag imeachtaí ceoil, ag taispeántais chultúir agus ag rásaí curach. Is é Danny O'Flaherty as Conamara a bhunaigh an fhéile seo ó chuir sé faoi in New Orleans os cionn cúig bliana déag ó shin. Caitheann an clár seo súil ar oidhreacht cheilteach an réigiúin agus ar cheiliúradh an lucht iomartha.

An Samhradh Linn Dé Máirt, 20.30

Is ar Áth Dara agus ar Fhaing i Luimneach a thabharfaidh clár nua irise agus ceoil TG4, An Samhradh Linn, aghaidh an tseachtain seo. Cuirfidh Síle Ní Bhraonáin seó spraíúil spleodrach in bhur láthair ina dtabharfar léargas don lucht féachana sa bhaile ar an gceantar, ar na daoine, ar an mbia agus ar mhargaí bia i gCo. an Chláir, chomh maith leis an gcuid is fearr de cheol traidisiúnta na háite.

Rásaí na Gaillimhe Dé Domhnaigh, 22.30

Bíonn Keane agus Creed ag iarraidh a oibriú amach cé atá ar an eolas faoina rún. Faigheann Aoife amach faoi Shinéad. Cuireann sí agallamh uirthi faoin oíche ar bhásaigh Liam. Cloiseann Noel drochscéala ag sochraid Liam agus bíonn sé réidh le héalú.

Margaret Malone Amárach, 19.30

Is í Margaret Malone as Indreabhán i gConamara a bheidh ag comhrá le láithreoir an chláir Máirtín Tom Sheáinín an seachtain seo. Cloisfimid faoin siopa a bhí ag a muintir agus na scéalta suimiúla atá aici. Tá scéalta barúla agus brónacha ag Margaret.

Glór Tíre: Rogha agus Togha Anocht, 22.30

Beidh scoth an cheoil tíre ar chlár na hoíche anocht. I measc na gceoltóirí beidh Mike Denver, James Quinn, Tony Stevens agus Shaun Loughrey.

Irene Ní Nualláin: Iriseoir le Nuacht TG4

Cárb as duit?
As an Muileann gCearr i gCo. na hIarmhí dom ó dhúchas, ach toisc gur chaith mé oiread ama i nGaillimh, is maith liom a cheapadh go bhfuil rian beag den Ghaillimheach ionam chomh maith.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
Maigh Nuad agus Gaillimh. Thaitin Maigh Nuad go mór liom. Rinne mé BA sa Cheol agus sa Nua-Ghaeilge ansin. Ba é an Leinster Arms, nó an ‘L.A.’, an pub a thaithímis.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar iriseoir?
D’oibrigh mé leis an bpáipéar nuachta Foinse, ar an gCeathrú Rua ar dtús. Bhí an t-ádh dearg orm post a fháil leis an bpáipéar nuair a chríochnaigh mé ar an ollscoil.

D’oibrigh mé ansin ar feadh trí bliana faoin eagarthóir Breandán Delap. Thosaigh mé ag obair mar shaoririseoir do Nuacht TG4 ansin agus d’éirigh liom post a fháil mar iriseoir físe le Nuacht TG4 ceithre bliana ó shin.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-iriseoirí?
Is dóigh liomsa gur fiú go mór tabhairt faoin iriseoireacht le blaiseadh de cheird nó de chúlra éigin eile a bheith agat ar dtús.

Sílim gur maith an rud é cúrsa ginearálta tríú leibhéal a dhéanamh ar dtús. Iarmhúinteoirí iad go leor de na daoine a bhfuil aithne agamsa orthu atá ag plé leis na meáin.

Cén stíl faisin is fearr leat?
Is breá liom an stíl atá ag Helena Christensen. Tá a stíl siúd an-éasca agus nádúrtha. Ní maith liom stuif atá róchasta nó a bhfuil cuma róbhréagach air.

É sin ráite, níl rud ar bith níos fearr ná péire nua de bhróga arda a bheith ort agus tú ag tabhairt faoi oíche spleodrach le cairde. Sin más féidir leat cur suas leis an bpian agus má tá paicéad plástar leat!

Cé hé/hí do laoch?
Ceist dheacair í sin. Sílim go bhfuil uaisleacht ag baint leis an méid a bhain an t-iriseoir Mary Raftery amach lena clár faisnéise States of Fear.

Tá an-mheas agam ar an imreoir leadóige André Agassi, ar chúiseanna éagsúla. Ok, is staic breá fir é ach sílim gur duine maith cineálta é chomh maith.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Is breá liom bheith ag siúl. Siúlaim ar na cnoic, cois farraige, áit ar bith i ndáiríre. Is breá liom an suaimhneas intinne a thugann siúlóid fhada dom. Agus is breá liom a bheith ag siúl in éindí le cairde. Giorraíonn beirt bóthar mar a deir an seanfhocal.

Beidh Irene ag pósadh ar an Satharn beag seo — comhghairdeas léi agus lena céile, Rónán Ó Domhnaill, Comhfhreagraí Polaitiúil, Nuacht TG4.

Na Cláir is fearr an tSeachtain seo...

 

Canúintí Ceoil  Anocht, 21.00
Fear Manach: “Tá na foinn nach mbíodh le cloisteáil ach amháin i bhFear Manach tráth le cloisteáil ar fud an domhain anois” a deir Gary Hastings linn ar Chanúintí Ceoil na seachtaine seo.
Pléifidh sé traidisiún agus stíl cheoil Chontae Fhear Manach le leithéidí Bríd Donnelly, Séamus Quinn agus Jim McGrath ar an seó anocht.

 

Fosters Home For Imaginary Friends Dé Domhnaigh, 10.10

Beidh dhá chlár “Fosters Home For Imaginary Friends” á gcraoladh ar an Domhnach ar Cúla4.
Nuair a chasann Mac ar chailín óg darb ainm Goo, tosaíonn sí ag tabhairt cuairt air i Fosters gach lá. Samhlaíonn sí go leor cairde samhailteacha agus ní bhíonn áit do na cairde eile!
an-dúil ag an Uasal Herriman i meacain dhearga. Ní bhíonn fonn ar Bloo bia Frankie a ithe.

 

Rásaí na Gaillimhe Dé Domhnaigh, 22.30

Déanann an tAire Keane agus a thiománaí Creed deifir chuig na rásaí. Bíonn an traenálaí Noel Lacey in achrann lena mharcach Liam Reilly faoin tslí le rith a bhaint as an gcapall is fearr aige.
Cuireann Sinéad agus Eamonn plean i dtoll a chéile chun na fiacha móra atá orthu a íoc agus faigheann an geallghlacadóir Eoin Boland faoi réir don tseachtain is gnóthaí sa bhliain.

 

Garraí Glas Dé Luain, 20.00

Tá polytunnel mór i ngarraí Phádraig Uí Thuairisc ar Inis Mór ina gcuireann sé gach cineál glasra — cinn thraidisiúnta chomh maith le cinn nach mbeadh tú ag súil ar chor ar bith leo, cosúil le hanann agus le mealbhacán!
Casann Síle le hÉanna Ní Lamhna, a insíonn dúinn faoi fheithidí sa gharraí.

 

An Samhradh Linn Dé Máirt, 20.30

Dún na nGall: Is ar Ghleann Cholm Cille agus ar an bhFál Carrach i dTír Chonaill a thabharfaidh clár nua irise agus ceoil TG4, An Samhradh Linn, aghaidh an tseachtain seo. Cuirfidh Síle Ní Bhraonáin seó spraíúil spleodrach in bhur láthair ina dtabharfar léargas don lucht féachana sa bhaile ar an gceantar, ar na daoine, ar an mbia chomh maith leis an gcuid is fearr de cheol traidisiúnta na háite.Beidh Loretta Ní Ghabháin ag insint dúinn faoi na margaí bia ar fud na tíre.

 

Siar an Bóthar Amárach, 20.00

Clár speisialta chun Féile Willie Clancy, a bheidh ar siúl an tseachtain seo chugainn, a cheiliúradh, curtha i láthair ag Nioclas Ó Cearbhalláin.
Cuirtear síos sa chlár anocht ar an bhfidléir, Johnny McGreevy, as cathair Chicago ó dhúchas. Beidh mír againn de Johnny ar an gclár The Pure Drop.
Beidh mír chomh maith de Johnny ar an gclár céanna sa bhliain 1988, bhásaigh an fear bocht bliain ina dhiaidh sin.

 

Siar sna 60idí-196 Dé hAoine, 21.00

1962: Teacht an airgid dheachúlaigh go hÉirinn, cuairt ar Mhargadh Iveagh i mBaile Átha Cliath, na chéad Jacobs Awards, culaith éadaí nua do bhanóstaigh Aer Lingus, cuairt ar an Ideal Homes Exhibition agus comórtas Miss Ireland na bliana.

 

Cladaigh Chonamara Dé Sathairn, 20.10

Tugann Donncha agus Cillín aghaidh ar thúr a bhfuil aithne mhór air ar chósta Chonamara ach tarlaíonn tubaiste dóibh ar an mbealach. Tugann siad cuairt ar shaor bád chun caoi a chur uirthi.

 

Tour de France Beo Luan - Aoine, 13.10

Craoladh beo ar an tríú céim den Tour de France. Rachaidh na rothaithe as Olonne sur Mer go Redon, aistear 198km.
Is iad Páidí Ó Lionáird agus Pádraic Ó Cuinn a bheidh i mbun tráchtaireachta.

 

An Buille Amárach, 20.30
An Buille: Scannán bunaithe ar shaothar de chuid Liam Uí Fhlaithearta. De bharr fadhbanna airgid agus brú oibre, ní bhíonn cúrsaí go maith idir Éamonn agus a mhac Neidín. Ach ní bhíonn de rogha acu aon lá amháin ach an lá a chaitheamh i gcomhluadar a chéile.

 

 

Michelle Beamish: Aoife in An Crisis

Cárb as tú?
Is as Baile an Chollaigh i gCorcaigh mé.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
Ní dheachaigh mé chuig an gcoláiste in aon chor. Tar éis na hArdteiste, rinne mé Dioplóma Urlabhra agus Drámaíochta agus thosaigh mé ag múineadh Drámaíochta do pháistí bunscoile.

Cén chaoi a bhfuair tú post mar aisteoir?
Cé go raibh mé sásta go leor leis an múinteoireacht, is é an plean a bhí agam i gcónaí ná iarracht a dhéanamh bheith i m’aisteoir... ach ní éasca an rud sin a dhéanamh!

Chaith mé roinnt blianta ag iarraidh gníomhaire aisteora a fháil agus ar deireadh thiar d’aimsíos duine. Ina dhiaidh sin thug mé suas an mhúinteoireacht agus tá mé ag aisteoireacht ó shin. (Ní shin le rá go mbím ag obair i gcónaí — a mhalairt de scéal go minic, faraor!)

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-aisteoirí?
Níl agat ach saol amháin, má theastaíonn uait a bheith i d’aisteoir, cinnte, bain triail as ar a laghad!

Ach bí réadúil agus tuig cé chomh deacair is atá sé slí bheatha a bhaint as an aisteoireacht. Molfainn go mór Plean B de shaghas éigin a bheith agat chomh maith, ar eagla na heagla!

Cén stíl faisin is fearr leat?
Faoi láthair tá mé tógtha go huile is go hiomlán leis an siopa éadaigh Zara. Tá cosa an-fhada agam agus déanann Zara jíons breá fada do chailíní arda cosúil liomsa!

Agus níl a gcuid stuif costasach ach oiread... an-tábhachtach d’aisteoir dífhostaithe cosúil liomsa!

Cé hé/hí do laoch?
Mo Mham agus mo Dhaid, ós rud é go gcuireann siad suas liomsa.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Is breá liom bheith ag taisteal. I ndiaidh na Nollag i mbliana bhí mé bréan den sneachta agus den fhuacht ag baile agus dá bharr sin bheartaigh mé dul chun na hAstráile.

Lár an tsamhraidh a bhí ann thall ag an am agus d’fhan mé ann, sa teas agus sa ghrian ag taisteal timpeall na tíre go deireadh mhí Feabhra. Faoin am ar tháinig mé abhaile bhí an chuid ba mheasa den gheimhreadh uafásach anseo thart.

Sorcha Ní Chéide: Ríona i Ros na Rún

Cárb as tú?
Is as Leitir Móir i gCo. na Gaillimhe mé.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
Tá mé ag freastal ar chúrsa sa gcoláiste faoi láthair. Tá mé ag déanamh cúrsa Cumarsáide le hOllscoil na hÉireann Gaillimh agus taitníonn sé thar cionn liom! Tá mé ins an gceathrú bliain, beidh mé críochnaithe leis an gcúrsa i mbliana.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar aisteoir?
Bhuel bhí an-suim agam in aisteoireacht riamh ach is obair stáitse is mó a bhí déanta agam roimh Ros na Rún, mar sin ní raibh aon taithí agam ar obair theilifíse ar chor ar bith!

Rinne mé éisteacht le Trevor Ó Clochartaigh, a bhí mar léiritheoir sraithe ag an am agus Fionnuala Ní Fhlatharta, duine den chliar agus d’éirigh liom an pháirt a fháil cé go raibh mé an-neirbhíseach ar fad!

Cheap mé ag an am nach mbeadh mé ann ach ar feadh cúpla seachtain nó cúpla mí ar a mhéid, ach tá beagnach deich mbliana caite agam ag glacadh páirte i Ros na Rún anois.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith mar láithreoir teilifíse?
Láithreoir teilifíse... Hmm, bhuel, sílim go gcaithfidh siad a bheith breá ábalta neart cainte a dhéanamh ar an gcéad dul síos ach tá muinín agus teacht i láthair tábhachtach freisin, cheapfainn.

Cén stíl faisin is fearr leat?
Ní dóigh liom go bhfuil aon stíl faoi leith a thaitníonn liom thar aon cheann eile. Is maith liom meascán de stíleanna is dócha! Is breá liom éadach atá breá compordach agus a fheileann dom ó thaobh datha agus stíle agus bróga le sála arda cé nach bhfuil mé iontach ag siúl iontu scaití!

Cé hé/hí do laoch?
Mo mhamó Judeen Seoighe as Loch Conaortha, atá 96 bliain d’aois agus a thaistil go Meiriceá in éineacht linn i rith an tsamhraidh le freastal ar bhainis! Tá sí ar an laoch is mó i mo shaolsa mar is duine dochreidte í ó thaobh scéalta, dánta, amhrán agus grinn.

Tá sí dochreidte dá haois is ní bhíonn fuacht na faitíos uirthi riamh rudaí nua a thriail agus ba bhreá liomsa a bheith cosúil léi lá éigin!

Bríd Ní Neachtain: Peigí in An Crisis

Cárb as tú?
Is as Ros Muc i gConamara mé.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar aisteoir?
Spreag an tSiúr Regina mo shuim ann is mé sa chéad bhliain i gColáiste Chroí Mhuire.

Cá ndeachaigh tú ar scoil?
Coláiste Chroí Mhuire sa Spidéal, scoil chónaí a bhí ann ag an am.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-aisteoir?
Is gairm bheatha dheacair atá ann, mar sin, ní mór a bheith dúthrachtach agus gan lagmhisneach a bheith ort nuair atá tú díomhaoin. Ach mar sin féin, níl aon ghairm chomh maith léi nuair atá tú á cleachtadh.

Cé hé/hí do laoch?
Peter McVerry.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Ag léamh, is ag siúl ar chriathrach Ghlinn Chatha.

Cén stíl faisin is fearr leat?
An stíl a oireann do mo phearsantacht is do mo chorp.

Máire Éilis Ní Fhlátharta: Caitríona i Ros na Rún

Cárb as tú?
Rugadh agus tógadh sa Spidéal mé.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
D’fhreastail mé ar GMIT ar feadh ceithre bliana le céim BA i mBainistíocht Óstán agus Lónadóireacht.

Ansin chaith mé bliain in Ollscoil Náisiúnta na hÉireann, Gaillimh leis an gCúrsa Cumarsáide Fheidhmeach.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar aisteoir?
Tar éis m’Ard-Dioplóma a bhaint amach, chuir mé isteach ar phoist le TG4. Bhí Ros na Rún iad féin ag cuardach agus rinne mé éisteacht leo. D’éirigh liom!

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith mar aisteoirí?
Coinnigh leis — is post iontach é, cé nach féidir brath ar. Bíodh rud éigin eile agat. Má fhaigheann tú an deis dul chuig coláiste, glac leis agus déan do dhícheall.

Cé hé/hí do laoch?
Níl aon laoch faoi leith agam. Tá meas agam ar go leor daoine. Téann daoine difriúla i bhfeidhm orm ag uaireanta éagsúla i mo shaol.

Cén stíl faisin is fearr leat?
Taitníonn go leor stíleanna faisin liom ó Jackie O go Kate Moss. Bíonn séasúir níos deise ná a chéile. Uaireanta níl uaim ach jíons!

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Is breá liom bheith ag siúl. Nuair a bhíonn deis agam glacaim páirt i ranganna aclaíochta agus ióga. Is breá liom casadh le cairde le haghaidh béile agus deoch chomh maith céanna.

Caoimhe Ní Chonchoille: Nuacht TG4

Cárb as tú?
Tógadh i nGaeltacht Ghaoth Dobhair mé i gCo. Dhún na nGall. Is as sráidbhaile beag darb ainm Croithlí mé.

Cá ndeachaigh tú ar an choláiste?
D’fhreastail mé ar Ollscoil na hÉireann, Gaillimh, áit a ndearna mé céim sna Dána (Gaeilge agus Béarla). Ina dhiaidh sin, bhain mé MA amach sa Nua-Ghaeilge agus ansin rinne mé Ard-Dioplóma i gCumarsáid Fheidhmeach. Thaitin an ollscoil go mór liom mar gheall go raibh sé cosúil le bheith sa bhaile ar dhóigh mar go raibh an oiread sin daoine as Dún na nGall ansin ach chomh maith leis sin, thug sé deis dom bualadh le daoine as gach cearn den tír.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar iriseoir?
Thosaigh mé ag obair le Nuacht níos mó ná dhá bhliain ó shin. Bhí mé ag obair mar stiúrthóir agus taighdeoir ar chláir de pháistí in TG4 roimhe sin agus ansin d’oibrigh mé mar láithreoir ar an gclár Féilte.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-iriseoirí?
Déarfainn le déagóir ar bith a bhfuil suim aige nó aici san iriseoireacht an méid taithí agus is féidir a fháil. Má chiallaíonn sin obair dheonach a dhéanamh i stáisiún raidió áitiúil nó le nuachtán, déan é.

Cén stíl faisean is fearr leat?
Níl aon stíl ar leith agam, tá meascán de stíleanna sa chófra agam. Cótaí is mó atá agam, bíonn siad de dhíth mar gheall ar an obair agus mar gheall ar an drochaimsir! Sílim go bhfuil sé níos tábhachtaí éadaí a oireann duit féin go pearsanta a chaitheamh seachas a bheith ag caitheamh éadaí ar mhaithe le faisean amháin.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Bainim sult as a bheith amuigh ag siúl. Tá an t-ádh orm mar gheall go bhfuil mé i mo chónaí i mBóthar na Trá i nGaillimh agus tá sé go álainn a bheith amuigh ag siúl cois na farraige nuair a bhíonn an ghrian ag soilsiú — cé nach dtarlaíonn sin rómhinic!

Pádraic Ó Cúinn - Tráchtaire ar Tour de France 2010

Cárb as tú?

Indreabhán, Co. na Gaillimhe.

Cén fáth gur chuir tú suim sa rothaíocht?

Bhí suim agam sa rothaíocht i gcónaí, mar bhí mé i mo chónaí os cionn dhá mhíle ón mbaile ba ghaire agus bhí mé féin agus mo dheartháir ar na rothair i gcónaí.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith mar thráchtairí spóirt?

Ná bí róchrua ar na rothaithe aitheanta. Is daoine maithe a bhformhór!

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar thráchtaire?

Mar gheall ar mo chúlra le rothaíocht, ag rásaíocht go hidirnáisiúnta ar feadh seacht mbliana agus le teacht an Tour de France go TG4, is breá liom é.

Thug mo leathbhádóir Páidí Ó Lionáird go leor cúnaimh dom le cúrsaí tráchtaireachta agus tá a chuid rothaíochta siúd feabhsaithe go mór freisin, sílim.

Cé hé/hí do laoch?

Lance Armstrong, mar gheall ar gach a ndearna sé trí Livestrong agus an meas a thuill sé don rothaíocht, atá anois ‘cool’ ar bhealach nach raibh roimhe seo.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?

Tá mé sásta ag déanamh aon chineál spóirt le cairde, go speisialta ar an bhfarraige, amuigh ar an suaimhneas agus, dar ndóigh, ag rothaíocht.

Kate Nic Chonaonaigh: Caoimhe sa dráma An Crisis

Cárb as tú?
Is as an Spidéal i gCo. na Gaillimhe mé — ach táim i mo chónaí i mBaile Átha Cliath ó 2000, seachas seal dhá bhliain i Londain. Is breá liom Iarthar na hÉireann ach ní bhíonn seans agam dul abhaile sách minic faraor!

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
D’fhreastail mé ar Choláiste na Tríonóide ar dtús ó 2000-2004 ag déanamh Staidéir Amharclannaíochta agus Drámaíochta. Bhí an cúrsa thar barr ar fad agus fuair mé neart taithí ag aisteoireacht ann freisin leis an gCumann Drámaíochta Players agus le roinnt de na stiúrthóirí ag staidéar ann.

Ina dhiaidh sin, chuaigh mé go Londain chun céim aisteoireachta a dhéanamh in Drama Centre London, 2004-2006. Bhí sé sin thar barr freisin — ach d’airigh mé uaim go mór Baile Átha Cliath agus mo chairde anseo agus bhog mé ar ais go gairid ina dhiaidh sin.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-aisteoirí?
Dáiríre? Má tá rud ar bith eile a thaitníonn leat, bain triail as sin ar dtús. Déarfainn freisin go bhfuil sé iontach tábhachtach scil eile a fhoghlaim mar ní bhíonn aisteoir ar bith i gcónaí ag obair. Sin an chuid is deacra den phost, déileáil leis na hamanna nach mbíonn tú gnóthach. Ina dhiaidh sin, nuair a fhaigheann tú post, oibrigh go crua, mar seans nach bhfaighidh tú ceann eile!

Cén stíl faisin is fearr leat?
Taitníonn neart stíleanna éagsúla liom — is fearr liom gan stíl ar leith a leanúint — is breá liom stíl Florence Welch ach ní ghléasaim mar í de ghnáth!

Cé hé/hí do laoch?
Mo thuismitheoirí — atá fós i ngrá le chéile théis dóibh bheith pósta le beagnach 40 bliain.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Dul amach i gcomhair béile i mbialann dheas.

Linda Bhreathnach: Róise i Ros na Rún

Cárb as tú?
Is as Ros Muc mé. Mar sin tugtar Pocaide orm go háitiúil! Chaith roinnt mhaith daoine spéisiúla am i Ros Muc, ina measc Pádraig Mac Piarais agus Pádraic Ó Conaire.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
Tá mé fos ag freastal ar Ollscoil na hÉireann Gaillimh. Is breá liom é, ceann de na rudaí is fearr a rinne mé riamh.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar aisteoir?
Bhíodh mé i ndrámaí ar scoil agus le Pléaráca Chonamara nuair a bhí mé óg agus fuair mé taithí mhaith leo sin. Chomh luath is a bhí mé críochnaithe ar scoil bhí an t-ádh orm post a fháil i Ros na Rún. Is ansin a fuair mé taithí cheart ghairmiúil agus an misneach a choinneáil leis.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith mar aisteoir?
Bí páirteach i ndrámaí ar scoil nó sa choláiste. Gheobhaidh tú cleachtadh agus taithí as sin a chuideoidh go mór leat nuair a thosóidh tú ag glaoch ar chompántais agus ar chomhlachtaí ag iarraidh éisteachtaí. Coinnigh do mhisneach!

Cé hé/hí do laoch?
Gan dabht mo mháthair agus m’athair. Oibríonn siad go dian chuile lá den bhliain ach fós bíonn gáire agus spraoi acu le chéile agus linne. Laoch eile é m’uncail Stephen mar go bhfuil meon iontach aige agus é chomh lách le chuile dhuine.

Cén stíl faisin is fearr leat?
Is maith liom vintage agus rudaí banúla ach i ndáiríre níl aon stíl ar leith is fearr liom.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Is maith liom a bheith ag marcaíocht ar chapaill agus a bheith amuigh faoin aer.

Neasa Ní Chuanaigh: Aisteoir sa dráma teilifíse Síol — An Líne

Cárb as tú?
Is as an Spidéal mé.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
Chuaigh mé go Coláiste na Tríonóide, áit ar fhreastail mé ar an gcúrsa Drámaíochta agus Staidéar Amharclainne.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar aisteoir?
Bhí mé i gcónaí ag iarraidh aisteoireacht a dhéanamh ó bhí mé óg. Fuair mé traenáil agus ansin thosaigh mé ag dul chuig éisteachtaí.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-aisteoir?
Sa lá atá inniu ann tá níos mó aitheantais ag aisteoireacht agus ag drámaíocht sa chóras oideachais. Tá go leor cúrsaí maithe ar fáil agus mholfainn d’aon duine iarracht a dhéanamh ar áit a fháil ar cheann de na cúrsaí sin.

Tá oideachas agus traenáil tábhachtach agus seasfaidh tú amach. Ach caithfidh tú coinneáil ort ag obair go dian agus ag dul chuig éisteachtaí. Bíodh foighne agat freisin!

Cén stíl faisin is fearr leat?
Níl mórán suime agam in éadaí ach tá dúil mo chroí agam i málaí agus bróga. Is maith liom bheith ag gléasadh suas nuair atá deis agam — gúnaí agus sála arda. Ach ag an am céanna níl mo chochall riamh rófhada uaim!

Cé hé/hí do laoch?
Níl mé in ann smaoineamh ar dhuine amháin ach tá meas mór agam ar dhaoine atá gníomhach — tá meas acu ar an saol. Tá meas mór agam ar dhaoine a thugann a saol féin ag cuidiú le daoine eile — obair dheonach sa bhaile nó i gcéin.

Tá ardmheas agam freisin ar an tslí mhaireachtála atá ag lúthchleasaithe gairmiúla.

Brian Tyres: Tráchtaire Spóirt TG4

Brian Tyres Tráchtaire Spóirt TG4

Cárb as tú?
Is as baile an Easpaig i gCorcaigh mé.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
D’fhreastail mé ar Choláiste na hOllscoile, Corcaigh.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith mar thráchtaire spóirt?
Tráchtaireacht — ná bí ag caitheamh anuas ar imreoirí — is imreoirí amaitéaracha iad. Bíodh do stíl féin agat.

Ní gá cur síos a dhéanamh ar gach rud — tá radharc ag na daoine sa bhaile! Bain taitneamh as — tá an suíochán is fearr sa staid agatsa!

Cé hé/hí do laoch?
Jimmy Barry-Murphy ó Chorcaigh sna camáin agus Mikey Sheehy ó Chiarraí sa pheil agus mé ag fás aníos sna seachtóidí agus ochtóidí. Ach thar aon duine eile b’fhéidir, Seán Kelly, an rothaí as Carraig na Siúire.

Ba ghlórmhar sa rothaíocht d’Éirinn é 1984-1995 agus ba é Kelly an rí! Fear a bhí chomh crua le carraig ba ea é agus é áirithe mar uimhir 1 sa domhan ar feadh 4-5 bliana.

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Ag féachaint ar spórt ar an teilifís agus ag imirt gailf — bhí mé go maith chuige tráth dá raibh!

Eimear Ní Chonaola: Láithreoir Nuacht TG4

Cárb as tú?
Ón Spidéal i gConamara.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
D’fhreastail mé ar Ollscoil na hÉireann Gaillimh, áit ar bhain mé céim BA Idirnáisiúnta amach. Rinne mé Gaeilge agus Gearmáinis do mo chéim, agus ina dhiaidh sin rinne mé cúrsa iarchéime, an tArd-Dioplóma sa Chumarsáid Fheidhmeach.

Cén chaoi a bhfuair tú post mar iriseoir / láithreoir nuachta?
Mar chuid den Ard-Dioplóma, fuair mé taithí oibre míosa le TG4 agus chaith mé an mhí ag obair le Brian Ó Donnchadha, a bhí ag obair ann mar eagarthóir ag an am. Bhí sé iontach cabhrach, agus fuair mé post ansin mar mhaoir craolacháin, agus tar éis dhá bhliain, chuir mé isteach ar phost sa seomra nuachta.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí?
Bí oscailte do 'chuile rud, fiú má cheapann tú nach gcuirfeadh tú spéis ann. Tá rud éigin i gcónaí le foghlaim, a chuideoidh leat, b’fhéidir, amach anseo leat. Agus is fiú go mór cúrsa iriseoireachta nó cúrsa cumarsáide a dhéanamh freisin.

Cén carachtar i Ros na Rún is fearr leat?
Joe Steve Ó Neachtain i bpáirt Pheadair. Tá an-daonnacht ag baint leis.

Cé hé/hí do laoch?
Thug mé an-suntas i gcónaí do Tom Crean, an fear as Abhainn an Scáil i gCorca Dhuibhne, a thug aghaidh ar an Antartach, ní uair amháin, ach trí huaire ar fad. Tá ardmheas agam ar a spiorad fionnachtana.

Agus i láthair na huaire, is é Joe Canning, lántosaí na Gaillimhe mo laoch, agus mé ag súil go n-éireoidh leis féin agus a chomhghleacaithe eile iomána as Port Omna i gCraobh na gClub, Lá ’le Pádraig agus le Gaillimh i gCraobh Shinsearach na hÉireann.

Fionnuala Ní Fhlatharta: Berni i Ros na Rún

Cárb as tú?
Is ón gCeathrú Rua mé ach tá mé i mo chónaí ar an Spidéal anois le roinnt blianta.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
D’fhreastail mé ar an Ollscoil i nGaillimh.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar aisteoir?
A fhad is a bhí mé san ollscoil bhí mé páirteach sa gCumann Drámaíochta. Mar sin nuair a bhí Ros na Run ag tosú, iarradh orm dul le haghaidh éisteachta agus d’éirigh liom!

Aisteach go leor, ba é páirt an charachtair Yvonne Brennan a tugadh dom ar dtús ach mar gheall nach raibh siad in ann aisteoir le canúint Chonamara a fháil chun páirt a dearthár Robbie a dhéanamh, tugadh páirt Bherni dhom.

Maith an scéal — mar tá na carachtair Yvonne agus Robbie araon imithe as an tsraith anois ach tá Berni fós ann!

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí a mbeadh suim acu a bheith ina n-aisteoirí?
Tá sé tábhachtach ceird de shaghas éigin eile a bheith agat freisin, ar nós na múinteoireachta, mar níl dóthain oibre ann chun na haisteoirí uile atá ar fáil a chothú.

Ach é sin ráite, más é mian do chroí é, bí dílis agus díograiseach agus níl fáth ar bith nach n-éireodh leat.

Cé hé/hí do laoch?
Ní bheadh aon laoch agam i ndáiríre, ach bheadh mórmheas agam ar dhuine ar bith a sheasann go bródúil ar son na Gaeilge agus na Gaeltachta. Tá roinnt acu fós thart!

Cén stíl faisin is fearr leat?
Timpeall an tí is jíons agus t-léinte a chaithim ach nuair a théim amach, is maith liom gúna rúitín a chaitheamh nó gúna gearr de stíl Carrie ar Sex and the City.

Is breá liom mo chuid buataisí faoi láthair, ach tá an tsáil i bhfad ró-ard orthu! Is breá liom bróga sál ard — cé nach maith le mo dhroim iad!

Cén caitheamh aimsire is fearr leat?
Is breá liom cispheil a imirt. Tá mé á himirt anois leis na blianta. Is iontach an spórt í le haghaidh aclaíochta agus bíonn píosa craic agam leis na himreoirí eile ag traenáil.

Ach is breá liom dul amach ag siúl liom féin chomh maith. Níl tada níos fearr ná siúlóid fhada ar an trá tar éis lá fada.

Cillian Ó Donnachadha: Láithreoir Glas Vegas

Cárb as tú?
Rugadh mé i mBaile Átha Cliath. Chónaigh mé i gCrois Araild ó bhí mé seacht mbliana d’aois. Faoi láthair tá mé i mo chónaí i nDomhnach Broc.

Cá ndeachaigh tú ar an gcoláiste?
D’fhreastail mé ar DIT i Ráth Maonais agus bhain mé amach céim sa Drámaíocht. Bhí mé an-tógtha leis na léachtóirí — Miriam O’Meara, agus Pete McDermott, agus mhúin Susie Kennedy mé, ('sea, tá an ceart agat, Susie ón gclár Bosco) ... laethanta órga ba ea iad.

Cén chaoi a bhfuair tú an post mar láithreoir?
Aon uair ar chuala mé faoi éisteacht a bheith ar siúl, ghlaoigh mé ar an gcuideachta nó chuaigh mé chuig na héisteachtaí agus sheas mé ansin go dtí go raibh nóiméad nó dhó acu chun bualadh liom.

‘Doorstepping’ a thugtar air. Fuair mé ceithre phost ó d’fhág mé an coláiste de thoradh doorstepping. Rinne mé éisteacht do Ros na Rún sa tslí sin. Mura raibh aon rud eile ar siúl, ghlac mé an deis mo chuid drámaí féin a léiriú, le mo chompántas Biscuits for Breakfast Theatre Company.

Cén chomhairle a thabharfá do dhéagóirí ar suim leo dul le haisteoireacht?

Molaim cúrsa drámaíochta a dhéanamh. Tugann sé deis duit stíleanna difriúla aisteoireachta a fhoghlaim agus a thriail. Sa tslí sin tá sé níos éasca do stíl féin aisteoireachta a chumadh.

Níl ort a bheith buartha faoi amadán a dhéanamh díot féin mar go bhfuil tú fós ag foghlaim. Bí ag cleachtadh i gcónaí. Cuir dráma ar bun tú féin. Foghlaimeoidh tú go leor faoin gceird agus faoin ngnó. Ainneoin an bhrú agus an struis, bainfidh tú taitneamh as.

Comhairle dheireanach... ach ní mise a dúirt é, inis bréag bheag nó dhó ag éisteachtaí. Agus mé ag déanamh éisteachta do Seacht cuireadh ceist orm faoi mo chumas an giotár a sheinm.

Dúirt mé go raibh mé i mbanna ceoil ar feadh na mblianta... Bréag mhór! Bhí orm an giotár a fhoghlaim go tapa ach d’oibrigh sé!

Cén carachtar is fearr leat i Ros na Rún?
Is breá liomsa Cóilín. Tá rud éigin faoi shúile Tom Sally a thugann le fios go raibh saol suimiúil aige! Bhí Liam (Darach Ó Tuairisg) iontach freisin. Tar ar ais a Liam, is cuma cén chaoi!

Cé hé/hí do laoch?
Ó thaobh aisteoireachta de, is deacair gan a bheith an-tógtha le Daniel Day-Lewis, aisteoir den scoth a sheasann amach ón slua. Is breá liom a bheith ag breathnú air. Agus Bruce Willis in Die Hard. Laoch den scoth gan aon cheist faoi.

Parse Error: Specification mandate value for attribute data-aria-label-part
08:34AM Oct 25